Kereviz Nedir?

Kereviz maydanoz ve rezene ile aynı aileden bir sebzedir. Kerevizin boyu 40 cm’ye kadar uzayabilir. Türkiye’de genellikle kerevizin kök kısmı kullanılır fakat, sapı ve yaprakları da en az kök kısmı kadar besleyici ve sağlığa faydalıdır. Bu yazımızda sizlere kerevizin faydalarından ve doğru kerevizi nasıl seçebileceğinizden kısaca bahsedeceğiz.

Güçlü bir antioksidan ve iltihap giderici olan kereviz, kan basıncını (hipertansiyon) ve kolesterol düzeylerini dengelemeye yardımcı olur, sindirim sistemini rahatlatır. Pankreas ve meme kanserine karşı koruyucu elektrolit bileşikler içerir. Kereviz dehidrasyonu önler aynı zamanda etkili bir ödem gidericidir. İyi bir lif kaynağı olduğu için kilo vermeye yardımcı olur. Kereviz köklerini yemeklerde, yapraklarını çorba veya et sularında ve saplarını salatada yapımında kullanılabilirsiniz. Tohumlarını da baharat olarak tüketilebilirsiniz.

Kereviz A,C, E ve K Vitamini, folat (folik asit), piridoksin (B6), potasyum, pantotenik asit (B5), manganez, riboflavin, kalsiyum, fosfor gibi vitamin ve mineraller içerir. Ayrıca bol miktarda lif, beta-karoten, flavanoid ve çok miktarda antioksidan bileşik ve enzim içerir.

Kerevizin kandaki kolesterol miktarını dengeler ve tansiyonu kontrol altına almaya yardımcı olur. Kerevizde bulunan fitalid, kandaki strese sebep olan hormonu azaltır, damarları gevşetip kan dolaşımını rahatlatır ve kolesterolü düşürür. Tansiyon ilaçlarının kandaki sodyum ve potasyum dengesini bozma gibi yan etkileri olabilir. Kereviz bu yan etkileri göstermeden kan basıncını düşürür ve beyne kan akışını hızlandırır.

Yüksek Tansiyona Etkileri

Kereviz sapında bulunan ve kerevize kendine özgün aromasını veren “phthalide” adlı bileşenin kasları ve damarları rahatlatarak kan akışını kolaylaştırdığı bilinmektedir. Phthalide, aynı zamanda stres hormonu olan “catecholamine”nin üretiminin azalmasına yardımcı olur. Buda hormonun damarlarda neden olabileceği büzülmeyi önler. Yapılan bazı araştırmalarda, günde 4 adet kereviz sapı yemenin kan basıncını ortalama %12 oranında düşürdüğü tespit edilmiştir. Eğer hipertansiyon hastasıysanız ve tansiyon ilacı kullanıyorsanız, düzenli olarak kereviz tüketmeye başlamadan önce, olası yan etkiler ve kerevizin kullandığınız ilaçla etkileşimi hakkında önce doktorunuzdan bilgi almanızda fayda var.

Kanser Üzerine Etkileri

Yapılan bir araştırmaya göre, kerevizde bol miktarda bulunan “apigenin ve luteolin” adlı flavonoidler, özellikle pankreas kanseri tedavisinde, kanserli hücrelerin üremesinin durdurulması ve tümörün küçülmesi için etkili olabileceği tespit edilmiştir. Kerevizin bu etkisinin, içerdiği flavonoidlerin güçlü antioksidan etkisine bağlanıyor. Uzmanlar bu özellikleriyle kerevizin umut verici bir bitki olduğunu belirtiyorlar.

Kolesterol Üzerine Etkileri

Yapılan bir çalışmaya göre kereviz yüksek kolesterolü düşürmeye yardımcı sebzeler arasında yer alıyor. Kerevizin yüksek kan basıncını düşürmeye yarayan bileşeni “phthalide”ın aynı zamanda kolesterolü de düşürdüğü belirlenmiş. Çalışmada, günde 4 adet kereviz sapı yemenin kolesterolü %7 oranında düşürdüğü belirtiliyor.

Sindirim Üzerine Etkileri

Kereviz yüksek miktarda suda çözülebilen besin lifi içerir. Kereviz sindirime bağlı kabızlık gibi sorunların giderilmesi içinde kullanılabilir. 1 kase dilimlenmiş kereviz sapı günlük besin lifi ihtiyacının yaklaşık %10’unu (1.6 gr) içerir. Günlük beslenmenize 2-3 adet kereviz sapı ekleyerek kabızlıktan korunabilirsiniz. Fakat aniden, yüksek oranda besin lifi almak, hem mide kramplarına hem de ishale neden olabileceğinden tükettiğiniz kereviz sapı miktarını zaman içinde arttırmanız önerilir.

İdrar Söktürücü Etkileri

Kereviz üçlü bir idrar söktürücüdür. Vücudu toksinlerden temizlemekte ve fazla suyun vücuttan atılmasında yardımcı olur. Vücut sıvı dengesinin sağlanmasında faydalı olur.

İltihaplı Hastalıklara Etkileri

Inflammatory Research Journal’e göre kerevizde bulunan bazı flavonoidler iltihabın önlenmesine ve azaltılmasına yardımcı oluyor. Bu özelliği ile kereviz, romatizma gibi iltihaplı hastalıkların belirtilerinin hafifletilmesi için kullanılabileceğini gösteriyor.

Kerevizin Diğer Faydaları

Kereviz Zararları?

Fazla kereviz yemenin bazı yan etkileri olabilir. Mesela güçlü bir idrar söktürücü olduğu için vücudun gereğinden fazla su kaybetmesine yol açabilir. Günde 3 bardaktan fazla kereviz suyu içmek idrarla birlikte elektrolit kaybına neden olacağından halsizliğe yol açabileceği söylenmektedir.

Sindirim sistemi için kritik önemi bulunan besin lifinin kerevizde bol miktarda bulunduğundan bahsetmiştik. Eğer günlük olarak almanız gereken besin lifi miktarını (20-35 gram arası) aşarsanız ishal, sindirim sorunları ve mide krampları yaşanabilir.

Kereviz yüksek miktarda A vitamini içerdiğinden fazla kereviz tüketmek A vitamini fazlalığına neden olabilir. Uzun süreli A vitamini fazlalığının (hypervitaminosis A) ise karaciğer ve sinir sisteminde bazı sorunlara neden olabilmektedir.

Kereviz potasyum bakımından da zengindir.  Fazla tüketildiğinde kanda potasyum miktarının aşırı derecede artışı olan “hiperkalemi”ye neden olabilir.

Kereviz merkezi sinir sistemi üzerinde etkileri olduğundan, anestezi kullanılacak herhangi bir cerrahi müdahaleden en az 2 hafta önce tüketmeyi bırakmanız tavsiye edilmektedir.

Ayrıca kereviz suyu içmenin hamilelik ve emzirme döneminde ne gibi etkileri olduğu konusunda yeterli bilgi bulunmadığı için kereviz tüketimiyle ilgili doktorunuza danışmanızda fayda vardır..

Doğru Kereviz Nasıl Seçilir?

Kereviz satın alırken saplarının diri ve yeşil olmasına dikkat edilmelidir. Yanlara doğru ayrılmış kerevizleri tercih etmeyiniz. Taze ve sağlıklı kerevizin sapları sıkı olur ve yukarı doğru bakmaktadır. Yaprakları üzerinde sarı ya da kahverengi lekeler bulunan kerevizler hastalık geçirmiş kerevizlerdir. Bunları tercih etmemelisiniz. Yumuşak değil sert kerevizleri tercih etmelisiniz. Satın almadan önce elinizi bastırarak sertlik kontrolü yapmanızda fayda var. Ayrıca alacağınız kerevizlerin tohuma kaçmamış olmasına da dikkat etmenizde fayda var. Bu kontrolü kerevizin saplarını ayırıp merkezdeki dalları ayırarak yapabilirsiniz.

KEREVİZ İLE İLGİLİ DİĞER TARİFLERİMİZE BİR GÖZ ATMAYI UNUTMAYIN

Kereviz Nasıl Soyulur?

Kereviz Yaprağı Nasıl Saklanır?

Kereviz Salatası Tarifi

Zeytinyağlı ve Portakallı Kereviz Tarifi